Басты бет / Қызметтер / ҚР ҚК 8-тарауы

ҚР ҚК 8-тарауы

Экономикалық қылмыстар бойынша адвокат

Бизнесті адвокаттық қорғау: иемдену және ысырап ету, салық төлеуден жалтару, кірістерді заңдастыру, рейдерлік — операциялардың шаруашылық сипатын және қасақаналықтың жоқтығын дәлелдеймін.

Қысқаша

Бап

ҚР ҚК 189, 218, 245, 249-баптары және басқа құрамдар

Санат

Қылмыстық істер

Жаза

мүлкі тәркіленіп, 12 жылға дейін бас бостандығынан айыру

Сатылар

тергеуге дейінгі тексеру · тергеу · сот · апелляция

01Нені білу маңызды

Немен қауіпті және не істеу керек

Экономикалық қылмыстар (ҚР ҚК 8-тарауы) — бұл салық төлеуден жалтару, кірістерді заңдастыру, банкроттық және кәсіпкерлік қызмет саласындағы қылмыстар. Соққыға басшылар, бухгалтерлер және бизнес иелері ұшырайды.

Мұндай істер бастапқы құжаттарды, қаржы ағындарын және экономикалық сараптама қорытындыларын талдауға негізделеді. Қорғау бизнестің қалай жұмыс істейтінін түсінуді талап етеді: іс материалдарында әдеттегі шаруашылық операция оңай «схемаға» айналады — қорғаудың міндеті оған нақты мазмұнын қайтару.

Істердің жеке тобы — сеніп тапсырылған мүлікті иемдену немесе ысырап ету (ҚР ҚК 189-бабы). Формальды түрде бұл бап талан-тараж туралы тарауда тұр, бірақ мәні бойынша бұл бизнес туралы істер: директорға, бухгалтерге немесе материалдық жауапты қызметкерге компанияның ақшасы не мүлкі мақсатына сай жұмсалмады деп айып тағылады.

Заң бойынша не қауіп төндіреді

Сеніп тапсырылған мүлікті иемдену немесе ысырап ету (189-бап): 4-бөлім бойынша — аса ірі мөлшер немесе қылмыстық топ — мүлкін тәркілей отырып, 7 жылдан 12 жылға дейін бас бостандығынан айыру. Төмендегі тәжірибеден екі іс — дәл 189-баптың 4-бөлімі бойынша: ақтау үкімі және айыпты қайта саралап, сот залында босату.
Ұйымдардан салық төлеуден жалтару (245-бап): бересі сомасының 2 еседен 7 есеге дейінгі мөлшерінде айыппұл не бас бостандығынан айыру — 1-бөлім бойынша 3 жылға дейін, 3-бөлім бойынша (аса ірі мөлшер, қылмыстық топ) 5 жылдан 8 жылға дейін. Қылмыстық жауаптылық бересі 50 000 АЕК-тен асқанда туындайды, аса ірі мөлшер — 75 000 АЕК-тен астам.
Жұмыстар нақты орындалмай шот-фактура жазып беру (245-баптың 2-бөлімі): 4 жылға дейін бас бостандығын шектеу немесе одан айыру.
Қылмыстық жолмен алынған кірістерді заңдастыру (218-бап): 1-бөлім бойынша 6 жылға дейін, 3-бөлім бойынша 5 жылдан 10 жылға дейін — мүлкі тәркіленіп.
Рейдерлік (249-бап): 1-бөлім бойынша 5 жылға дейін, 3-бөлім бойынша 8 жылдан 12 жылға дейін — мүлкі тәркіленіп.
Қосымша — белгілі бір лауазымдарды атқару немесе белгілі бір қызметпен айналысу құқығынан айыру.

Қорғау стратегиялары

Талан-тараж ба, әлде шаруашылық дау ма. 189-бап бойынша мүліктің компания мүддесінде пайдаланылғанын, ал жетіспеушілік немесе қарыз — қылмыстық іс емес, азаматтық талап нысанасы екенін дәлелдеймін.
Операциялардың шаруашылық сипаты. Даулы мәмілелердің нақты іскерлік мақсаты болғанын және олардың иемдену де, жалтару да емес екенін дәлелдеймін.
Сараптаманы даулау. Тәуелсіз экономистерді тартып, айыптау сараптамасының залал мөлшері туралы тұжырымдарын даулаймын.
Қасақаналықтың болмауы. Есепке алудағы немесе норманы түсіндірудегі қате — қылмыс емес. Қасақаналық пен адал адасушылықты ажыратамын.
Бересіні ерікті түрде төлеу. ҚР ҚК 245-бабы бойынша берешек пен өсімпұлды ерікті түрде өтеу жауаптылықтан босатады (қылмыстық топ істерінен басқа).

Бапты талдау: ҚР ҚК 189-бабы — иемденіп алу немесе талан-таражға салу: құрамы, жазасы және қорғау.

Осы бағыт бойынша тәжірибеден істер: иемдену ісі бойынша ақтау үкімі, ҚР ҚК 189-бабының 4-бөлімі · айыпты қайта саралау және сот залында босату.

02Мен қалай көмектесемін

Әр сатыда қорғау

Қорғау тергеу органымен алғашқы байланыстан бастап құрылады: адвокат неғұрлым ерте кіріссе, сенім білдірушіде соғұрлым көп нұсқа қалады.

Ұстау кезінде

Шұғыл шығу, алғашқы жауап алуға қатысу, құқықтардың және ұстау тәртібінің сақталуын бақылау.

Тергеу сатысында

Тергеу әрекеттеріне қатысу, өтінішхаттар мәлімдеу, дәлелдемелермен және сараптамалармен жұмыс.

Сотта

Қорғау желісін құру, куәлардан жауап алу, жарыссөз, ұстанымды сот алдында негіздеу.

Үкімнен кейін

Апелляциялық және кассациялық шағымдар дайындау, шартты түрде мерзімінен бұрын босату бойынша сүйемелдеу.

03Тәжірибеден

Анонимді кейс

Ірі мөлшерде салық төлеуден жалтару

Жағдай

Компания басшысына контрагенттермен даулы мәмілелер арқылы салық төлеуден қасақана жалтару тағылды.

Адвокаттың әрекеттері

Тәуелсіз экономикалық сараптама жүргізіліп, мәмілелердің нақтылығы және жалтаруға қасақаналықтың жоқтығы дәлелденді.

Нәтиже

Залал мөлшері қайта есептелді, бересі өтелгеннен кейін іс тоқтатылды.

04Жиі қойылатын сұрақтар

FAQ

Салық дауы қашан қылмыстық іске айналады?

Түспеген салық сомасы 50 000 АЕК-тен асқанда және күнтізбелік жыл ішіндегі қосымша есептеулер компанияның есептелген барлық салығының 10%-ынан асқанда (ҚР ҚК 245-бабы, 3-бабы). Осы шектерге дейін дау әкімшілік болып қалады және тексеру актісін шағымдану арқылы шешіледі.

Директор компанияның әрекеттері үшін жауап бере ме?

Иә, ҚР ҚК 245-бабы бойынша жауаптылыққа жеке тұлғалар — әдетте есептілікке қол қойған бірінші басшы мен бас бухгалтер тартылады. Қолтаңбаның атүсті болуы, өкілеттіктердің нақты бөлінуі және меншік иесінің рөлі — қорғаудың нысанасы.

Бересіні өтеп, істі жабуға бола ма?

Иә. ҚР ҚК 245-бабына ескертпе бойынша бересі мен өсімпұлды ерікті түрде төлеу, егер әрекетті қылмыстық топ жасамаса, қылмыстық жауаптылықтан босатады. Бірақ есепті тексергеннен кейін төлеген жөн: айыптаудағы сомалар жиі асырылып көрсетіледі.

Тәуелсіз экономикалық сараптама не үшін қажет?

Айыптау өз сарапшысының қорытындысына сүйенеді, ал оның залал мөлшері туралы тұжырымдары жиі даулы: шегерімдер, мәмілелердің нақтылығы, кезең ескерілмейді. Тәуелсіз сараптама сотқа балама есеп береді — баптың бөлімі де, әрекеттің қылмыстығы да соған байланысты.

Тергеу кезінде бизнесті қалай қорғауға болады?

Компанияның тоқырауын барынша азайту: құжаттар мен техниканы алуды, шоттарға тыйым салуды шағымдау, түпнұсқаның орнына көшірме беруге қол жеткізу. Қатар тінту мен алу кезіндегі бұзушылықтарды тіркеу — олар дәлелдемелерді даулауға негіз болады.

Жалған шот-фактуралар арқылы қолма-қол ақшаға айналдырғаны үшін не қауіп төндіреді?

Жұмыстар нақты орындалмай немесе тауар тиелмей шот-фактура жазып беру — ҚР ҚК 245-бабының 2-бөлімі: 4 жылға дейін бас бостандығын шектеу немесе одан айыру, оған қоса сомаға еселенген айыппұлдар. Қауіп «қолма-қол ақша» фирмаларының контрагенттеріне де төнеді — қорғау өз операцияларының нақтылығын дәлелдеуге негізделеді.

Иемдену (189-бап) алаяқтықтан (190-бап) немен ерекшеленеді?

Алаяқтықта мүлікті алдау арқылы алады. Иемденуде мүлік адамға — директорға, бухгалтерге, қоймашыға — заңды түрде сеніп тапсырылған, ал айыптау оны өз пайдасына айналдырды деп санайды. Саралауға жаза да, қорғау желісі де байланысты: 189-бап бойынша басты сұрақ — мүлік сеніп тапсырылды ма және ол шын мәнінде қайда кетті.

05Басқа қызметтер

Тағы қызметтер

ҚР ҚК 190-бабы

Алаяқтық істері бойынша қорғау

Алдау немесе сенімге қиянат жасау арқылы иемдену айыбы кезінде қорғау (ҚР ҚК 190-бабы) — қасақаналықтың жоқтығын дәлелдеп, ақша туралы дауды қылмыстық жазықтықтан азаматтық жазықтыққа көшіремін.

Толығырақ

ҚР ҚК 345, 345-1-баптары

Ауыр зардабы бар ЖКО бойынша адвокат

Денсаулыққа ауыр зиян келтірген немесе адам қаза болған жол апаттары кезінде шұғыл құқықтық көмек (ҚР ҚК 345, 345-1-баптары) — жүргізушілерді қорғау және жәбірленушілердің мүддесін білдіру.

Толығырақ

ҚР ҚК 296–297-баптары

Есірткі істері бойынша адвокат

Сақтау және өткізу айыбы кезінде қорғау (ҚР ҚК 296–297-баптары): сақтау мен өткізуді ажыратуға қол жеткіземін, жедел іс-шаралардың заңдылығын және арандату белгілерін тексеремін.

Толығырақ